Người đàn ông đâm dao vào hàng xóm ở khu chung cư: Hành vi là nguy hiểm và có thể xử lý hình sự ?
25/07/2023
Người đàn ông đâm dao vào hàng xóm ở khu chung cư: Hành vi là nguy hiểm và có thể xử lý hình sự ?
Ngày 25/7, Công an quận Nam Từ Liêm, Hà Nội, đã gửi giấy triệu tập lần 1 tới ông N.X.H. (57 tuổi) liên quan đến việc người đàn ông này cầm dao vô cớ tấn công hàng xóm ở chung cư The Light, phường Trung Văn.
Trước đó, sáng 21/7, anh Hồ Quốc.L. (sống tại tầng 6, tòa B, chung cư The Light) đang ở nhà cùng 2 con thì bị ông N.X.H. cầm dao lao vào tấn công. "Người đàn ông phòng bên mang dao nhọn dài khoảng 30cm chạy vào nhà tôi đâm trực diện. May mắn, tôi đã phản ứng kịp thời", anh H.Q.L. viết.
Theo anh L., có nhiều người cũng từng là nạn nhân bị người đàn ông này đe dọa. Sau khi nhận được phản ánh của anh Hồ Quốc L., ngày 21/7, đại diện tổ dân phố đã lên gặp ông H. để hòa giải. Tại buổi làm việc, người này có biểu hiện không bình thường, khi có tiếng trẻ em nô đùa, ông này nghĩ mình bị mọi người xung quanh dọa giết.
Trong trường hợp này, ông H. có thể bị xử lý thế nào? Trường hợp người này sau khi giám định có kết quả bị tâm thần hoặc không bị tâm thần sẽ xử lý ra sao?
(Người đàn ông cầm dao tấn công nhà hàng xóm- Ảnh cắt từ clip)
Hành vi là nguy hiểm, có thể dẫn đến chết người?
Theo dõi clip trên, tiến sĩ, luật sư Đặng Văn Cường - Trưởng Văn phòng luật sư Chính Pháp cho biết: Những gì diễn ra qua clip cho thấy người đàn ông này đã thực hiện hành vi nguy hiểm, có thể gây ra thương tích cho nạn nhân, thậm chí có thể sát hại nạn nhân nếu đây là loại hung khí nguy hiểm. Bởi vậy với nội dung clip như vậy thì cơ quan chức năng sẽ vào cuộc xác minh làm rõ sự việc, làm rõ diễn biến hành vi của các bên liên quan để xem xét xử lý phù hợp với quy định của pháp luật.
Những gì diễn ra qua clip cho thấy người đàn ông sử dụng một vật giống như dao nhọn bất ngờ đâm vào người của ông hàng xóm, rất may mắn là người đàn ông bị đâm dao đã khom người nên tránh được nhát đâm dao chí mạng. Điều đáng chú ý là sự việc diễn ra ở cửa nhà hàng xóm, có rất nhiều trẻ em chứng kiến gây ra sự hoảng sợ cho cả gia đình và những người xem clip. Đây là hành vi nguy hiểm có thể gây ra thương tích, thậm chí có thể tước đoạt tính mạng của người khác. Bởi vậy việc xác minh làm rõ để xử lý là cần thiết và phù hợp với quy định pháp luật.
Cơ quan điều tra sẽ làm rõ nguyên nhân sự việc, làm rõ diễn biến hành vi của người đàn ông đã sử dụng vật giống như dao và làm rõ khả năng nhận thức điều khiển hành vi của người đàn ông này. Trong trường hợp kết quả xác minh cho thấy người đàn ông này hoàn toàn có khả năng nhận thức được hành vi của mình là nguy hiểm cho xã hội nhưng vẫn cố ý thực hiện hành vi, mong muốn hoặc bỏ mặc hậu quả thương tích, có thể thiệt mạng nạn nhân xảy ra thì có thể xử lý hình sự.
Trường hợp kết quả xác minh cho thấy hành vi có thể dẫn đến chết người, nạn nhân không chết là do may mắn. Người thực hiện hành vi này nhận thức được hành vi của mình là nguy hiểm cho xã hội, có thể tước đoạt tính mạng của nạn nhân nhưng vẫn cố ý thực hiện hành vi, mong muốn hoặc bỏ mặc hậu quả chết người xảy ra thì cơ quan điều tra cũng có thể khởi tố vụ án hình sự về tội giết người kể cả trường hợp nạn nhân không chết. Tội giết người là tội có lỗi cố ý và hậu quả có thể dẫn đến chết người, đối tượng thực hiện hành vi nhận thức được hành vi của mình có thể tước đoạt tính mạng của người khác nhưng vẫn cố ý thực hiện hành vi là có thể xử lý được về tội danh này mà không đòi hỏi hậu quả phải chết người xảy ra. Tội danh này được quy định tại Điều 123 Bộ luật hình sự và theo Án lệ số 45/2021/AL của Hội đồng thẩm phán tòa án nhân dân tối cao.
Việc xác định hành vi của đối tượng có thể dẫn đến chết người hay không phụ thuộc vào nhiều yếu tố như đặc điểm hung khí, khả năng sát thương của hung khí gây án, tương quan lực lượng giữa hai bên, khả năng tự vệ của nạn nhân, vị trí tấn công của đối tượng có vào vùng trọng yếu hay không... Ngoài ra, còn phải xác định khả năng nhận thức điều khiển hành vi của đối tượng gây án có thỏa mãn về mặt chủ quan của tội phạm hay không. Đây là những yêu tố quan trọng để xác định có khởi đủ căn cứ để khởi tố về tội giết người hay không. Vấn đề này cơ quan điều tra sẽ làm rõ trong quá trình xác minh tin báo vụ việc này.
Ông H. (cởi trần) cầm dao định tấn công hàng xóm.
Một điều cũng đáng chú ý là đối tượng này chỉ đâm một nhát nhưng có vẻ không trúng người nạn nhân. Việc nạn nhân không "dính" nhát dao đó là do may mắn, theo phản xạ tự nhiên mà khom người lại. Sau đó đối tượng vẫn cầm dao, nạn nhân thì cầm chiếc ghế gỗ để tự vệ nhưng tư thế cầm ghế của nạn nhân rất sở hở, để lộ khả năng có thể tiếp tục tấn công gây thương tích cho nạn nhân, chiếc ghế to nhưng nạn nhân lại giơ ghế về phía sau, nếu đối tượng này có mục đích giết người, tiếp tục lao vào đâm thì có lẽ phát đâm thứ hai nạn nhân khó mà tránh được. Với chiếc ghế to và nặng như vậy, với tư thế cầm ghế ngửa về phía sau như vậy thì không đủ thời gian để đập về phía đối tượng đang tấn công nếu tình huống đâm dao tiếp tục diễn ra. Nếu người đàn ông này cầm chiếc ghế và đưa về phía trước để che chắn, tự vệ thì khả năng tự vệ sẽ tốt hơn, an toàn hơn. Mặc dù nạn nhân ở tư thế sơ hở, có thể tiếp tục tấn công nhưng đối tượng này đã không sử dụng hung khí để tiếp tục tấn công nạn nhân, nạn nhân đã đóng cửa tránh hành vi nguy hiểm có thể tiếp tục diễn ra. Diễn biến như vậy phần nào cho thấy tính chất nguy hiểm của hành vi và mục đích của hành vi, cơ quan điều tra sẽ làm rõ diễn biến hành vi của hai bên trước và sau thời điểm diễn ra qua clip công khai và đánh giá khả năng nhận thức điều khiển hành vi, tính chất nguy hiểm của hành vi diễn ra qua clip để làm căn cứ giải quyết vụ việc theo quy định pháp luật.
Thời điểm ông H. tập thể dục dưới sân chung, BQT khuyến cáo cư dân "giải tán" (Ảnh: BQT cung cấp
Không đủ căn cứ xử lý về tội giết người thì cũng sẽ xem xét hành vi đe dọa giết người ?
Trường hợp kết quả xác minh cho thấy đối tượng không có mục đích giết người, hành vi cũng không thể dẫn đến chết người thì cơ quan điều tra sẽ không khởi tố vụ án hình sự về tội giết người. Tuy nhiên cũng sẽ xem xét hành vi của đối tượng có là đe dọa giết người hay không. Nếu trước đó và sau đó đối tượng có những hành vi khác có tính chất đe dọa uy hiếp đến tính mạng của nạn nhân khiến nạn nhân sợ hãi bản thân mình có thể bị sát hại thì cơ quan điều tra cũng có thể xử lý đối với đối tượng này về tội đe dọa giết người theo quy định tại điều 133 bộ luật hình sự. Cụ thể tội danh và hình phạt được quy định như sau:
"Điều 133. Tội đe dọa giết người
1. Người nào đe dọa giết người, nếu có căn cứ làm cho người bị đe dọa lo sợ rằng việc đe dọa này sẽ được thực hiện, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm.
2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 02 năm đến 07 năm:
a) Đối với 02 người trở lên;
b) Lợi dụng chức vụ, quyền hạn;
c) Đối với người đang thi hành công vụ hoặc vì lý do công vụ của nạn nhân;
d) Đối với người dưới 16 tuổi;
đ) Để che giấu hoặc trốn tránh việc bị xử lý về một tội phạm khác.".
Cơ quan điều tra sẽ tiếp tục làm rõ hành vi của các bên liên quan để xác định hành vi đã đến mức nguy hiểm cho xã hội hay chưa, có thỏa mãn dấu hiệu cấu thành tội phạm của tội giết người hoặc tội đe dọa giết người hay không để xử lý theo quy định của pháp luật.
Nếu mắc bệnh lý tâm thần làm mất khả năng nhận thức thì cần có biện pháp đảm bảo an toàn cho cộng đồng
Theo thông tin ban đầu từ phía cơ quan chức năng thì đối tượng này có biểu hiện tâm lý bất thường. Bởi vậy trong quá trình xác minh tin báo, trường hợp thấy đối tượng có biểu hiện không bình thường về tâm lý thì cơ quan điều tra cũng có thể tiến hành trưng cầu giám định tâm thần đối với người đàn ông này để xem xét khả năng nhận thức, khả năng điều khiển hành vi. Trường hợp kết quả giám định tâm thần cho thấy người này mắc bệnh tâm thần làm mất khả năng nhận thức, khả năng điều khiển hành vi thì trách nhiệm hình sự sẽ không được gặp ra tuy nhiên người đàn ông này sẽ bị áp dụng biện pháp hành chính là bắt buộc chữa bệnh chữa bệnh. Còn trường hợp kết quả xác minh cho thấy người đàn ông này không mất khả năng nhận thức, chỉ hạn chế khả năng nhận thức thì người đàn ông này vẫn phải chịu trách nhiệm trước pháp luật nhưng được xem xét giảm nhẹ một phần trách nhiệm do hành vi bị tác động bởi yếu tố bệnh lý.
Chung cư cắt cử bảo vệ trực tại tầng 6 tòa B để đảm bảo an toàn cho cư dân (Ảnh: BQT cung cấp).
Rõ ràng hành vi của người đàn ông qua clip cho thấy tính chất nguy hiểm của hành vi và gây hoang mang lo lắng cho những người dân sống ở khu vực này. Đây là vấn đề quan trọng, liên quan đến tính mạng sức khỏe của nhiều người, bởi vậy cơ quan chức năng cần sớm làm rõ để xử lý nghiêm minh theo quy định của pháp luật, để giữ gìn an ninh trật tự, an toàn xã hội, bảo vệ tính mạng, sức khỏe của người dân.
_____________________________________
Ts. Ls. Đặng Văn Cường
Trưởng Văn phòng luật sư Chính Pháp, Đoàn luật sư Hà Nội.
Địa chỉ: 65B phố Tôn Đức Thắng, phường Quốc Tử Giám, Đống Đa, Hà Nội.
Biết con dâu vi phạm luật giao thông đường bộ, thay vì chấp hành thì người mẹ chồng lại có hành vi chống đối, ngăn cản Tổ công tác của Đội CSGT Công an huyện Bá Thước (Thanh Hóa) đang làm nhiệm vụ. Dù bị khống chế nhưng người này vẫn văng nhiều từ ngữ dung tục, khó nghe.
Do đòi tiền phí, người giao hàng bị vợ chồng người nhận hàng sử dụng hung khí là tuýp sắt, bình hoa, ghế… đánh gãy hai tay. Chuyên gia pháp lý cho biết, vụ việc này đã có dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự.
Chuyên gia pháp lý nhận định, đây là một vụ việc nghiêm trọng, ảnh hưởng xấu đến an ninh trật tự, an toàn xã hội, thể hiện thái độ coi thường pháp luật, xâm phạm đến sức khỏe, tính mạng của người khác.
Hoạt động hành nghề mê tín dị đoan gây ra nhiều hệ lụy, tiêu cực cho xã hội khiến nhiều người tan cửa, nát nhà, gia đình ly tán. Do vậy, việc đấu tranh với các hoạt động mê tín dị đoan đồng bóng, bói toán là cần thiết để xã hội văn minh hơn, phát triển lành mạnh hơn